Presentexemplaren en boekpresentaties

Regelmatig wordt ik benaderd met de vraag of ik foto's uit mijn archief beschikbaar wil stellen voor publicatie in een tijdschrift of boek. Dat doe ik altijd graag. Voorwaarde is natuurlijk dat mijn naam correct wordt vermeld en dat ik een presentexemplaar krijg. Voor zeer commerciële activiteiten vraag ik daarnaast ook een financiële vergoeding. Hieronder een greep uit de publicaties waarin foto's van mij zijn opgenomen.

Sik in 1969 (Spoorwegjournaal van november 2004) en in 2004 (Railhobby van november 2004).

Railhobby, juli/augustus 2006.

Wo ich A gesagt habe, sage ich auch B bis Z! Uitgave van de KF Hein Stichting uit Utrecht, ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan in 2003. In dat boek staat een door mij gemaakte foto van SSN-loc 65 018. "Mede door doelsubsidies van de KF Hein Stichting blijft dit stoomtractiematerieel op de rails", aldus het minuscule fotobijschrift.

Hellevoetsluis, Nieuw-Helvoet en Nieuwenhoorn. Herlevend Hellevoet 1945-1980. Door Arie Jan Stasse. Uitgerij Aprillis, Zaltbommel 2004. ISBN 9059940180.

Hellevoetsluis, een Zuid-Hollands stadje aan het Haringvliet, is ontstaan aan het eind van de zestiende eeuw, bij de sluis van Nieuw-Helvoet. In de Tweede Wereldoorlog werd Hellevoetsluis voor een groot deel door de Duitsers afgebroken, maar na de oorlog herstelde de stad zich voorspoedig. Dit fraaie fotoboek laat de ontwikkeling zien die Hellevoetsluis tussen 1945 en 1980 heeft doorgemaakt. Uiteraard is er ook aandacht voor de door de RTM verzorgde verbindingen met Rotterdam (tot 1966 met de tram, daarna de bus) en de veerdienst (tot 1971) naar Goeree-Overflakkee. Hieraan heb ik met enkele foto's een bijdrage mogen leveren.

Verkrijgbaar in vier talen: Zwaar materieel in de Lage Landen.

De Rembrandt Gids, "Tochten door de wereld van de meester", uitgegeven door N&L Publishing, ISBN 908541022-3. Aan deze pagina over de Trans Europ Express heb ik een bijdrage mogen leveren.

Dankzij Wietze Landman uit Velp kon ik op 20 november 2005 een belangrijke leemte in mijn boekencollectie vullen. Het boek over de NS-serie 1000 lag al een tijd op een zolder op mij te wachten, en is daar eindelijk vanaf gekomen.

Het is een veelgezocht boek, waar op veilingen soms idiote bedragen voor worden betaald. Als verzamelaar ben ik gewend om geld aan boeken uit te geven, maar om met de bekende filosoof Bassie te spreken: ik ben wel gek maar niet goed. Uitgeverij Uquilair is ook niet van plan het boek te herdrukken.

Op deze foto poseer ik in de tuin van Wietze en Con Landman. Voor de gelegenheid heb ik het pak aangetrokken dat Wietze draagt wanneer hij als vrijwillige conducteur dienst doet in het Arnhemse Openluchtmuseum.

Bij Uquilair is ook een boek over tenderloc NS 6300 verschenen. Ik bezit dat niet, maar ik wil het wel voor een redelijke prijs van iemand overnemen.

Overveen, 11 november 2006. Vandaag was ik te gast bij een presentatie van een prachtig dik boek over station Haarlem. Voorafgaand aan de presentatie reden de genodigden met motorrijtuig C9002 "Jaap" een slagje van Haarlem naar Zandvoort, met op de heenweg een fotostop in Overveen. Op de bovenste foto de auteur van het boek, Klaas van Giffen, naast de trein. Op de onderste foto twee in historische uniformen gestoken mannen: links machinist Jos Elissen, rechts hoofd (elektrisch) tractieopzichter Huub.

Haarlem, 11 november 2006. Hier werp ik mijn eerste blikken in het boek, waaraan ik een bescheiden bijdrage heb mogen leveren. Ik had het deze maand maar druk met boekpresentaties. Zaterdag 18 november kreeg ik het boek "Erfgoed dat beweegt! Waardering van de Mobiele Collectie Nederland" overhandigd, en op zaterdag 25 november het langverwachte boek over de NS 1100, dat bij Uquilair is verschenen.

Station Haarlem. Hollandsche sporen door Haarlem en omgeving. Door Klaas van Giffen. Uitgeverij SpaarenHout, Haarlem 2006. ISBN 908683004-8. Rijk geïllustreerd boek van meer dan 475 pagina's. Met een kleine bijdrage van uw webmaster, die ook weleens in Haarlem is geweest.

Bij monumenten denk je aan kastelen en andere oude gebouwen. Maar een oud vervoermiddel, zoals een locomotief, vliegtuig of schip kan natuurlijk ook een monument zijn. Dat noemen we “mobiel erfgoed”. Het behoud hiervan is meestal te danken aan particulier initiatief. Dat kan iemand zijn die in zijn schuurtje een Solex koestert, of iemand die een oude schuit in de vaart weet te houden.

Bij grote en kostbare objecten, zoals treinen of vliegtuigen, is het behoud meestal een zaak van verenigingen of stichtingen. Die moeten het hebben van bijdragen van leden en sponsors, en als het kan ook van overheidssubsidies. Maar dat laatste is lastig, omdat je dan aan ambtenaren duidelijk moet maken wat het belang is van het object waar het om gaat.

Daarom hebben de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (de vroegere Rijksdienst voor de Monumentenzorg) en het Instituut Collectie Nederland (onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen) een systeem opgezet waarmee de cultuur-historische waarde van een object kan worden beschreven. In ambtenarenjargon: een “waardestellend kader”.

Wie volgens het waardestellend kader een subsidieaanvraag wil indienen, moet het object volgens een aantal criteria beschrijven: wat is de betekenis van het object, waarin onderscheidt het zich van vergelijkbare objecten, en op welke manier wordt het object onderhouden.

Bij het opstellen van het waardestellend kader is nauw samengewerkt met de stichting Mobiele Collectie Nederland (www.mobiel-erfgoed.nl), die tot doel heeft om alles te inventariseren wat zich aan mobiel erfgoed in Nederland bevindt. In deze stichting zijn vrijwel alle organisaties vertegenwoordigd die zich met het behoud van voer-, vaar- en vliegtuigen bezighouden.

In dit boek worden, na een inleiding over het waardestellend kader en de totstandkoning daarvan, veel voorbeelden gegeven van mobiel erfgoed dat behouden is gebleven, dankzij de inzet van duizenden liefhebbers. Een paar van die liefhebbers komen in het boek ook aan het woord.

Of er dankzij het waardestellend kader nu ook meer overheidssubsidies worden verstrekt, is een vraag die niet in het boek wordt beantwoord. Wel worden voorbeelden gegeven van overheidsmaatregelen die het behoud van mobiel erfgoed alleen maar moeilijker maken.

Denk aan de eigenaar van een antiek schip die straks volgens Europese richtlijnen het houten interieur moet slopen omdat dat brandbaar is. Denk aan de aanstaande verplichte APK-keuring bij de verkoop van auto’s, die het onmogelijk zal maken een oude auto te verkopen aan iemand die deze wil restaureren. Denk aan de stoomlocomotief die volgens de regels van de Arbo-wet eigenlijk niet beklommen, laat staan bediend mag worden. Of denk aan de Solexrijder die straks een integraalhelm op moet hebben. Dan gaat de lol er gauw af.

Erfgoed dat beweegt. Waardering van de Mobiele Collectie Nederland. Uitgeverij PlanPlan. 2006. ISBN 9076092427.

Valkenburg ZH, 18 november 2006. Bij de Stoomtrein Valkenburgse Meer werd het boek "Erfgoed dat beweegt" gepresenteerd. Aan dat boek heb ik enkele fotobijdragen geleverd. Het boek gaat in op het "waardestellend kader" dat in opdracht van staatssecretaris Medy van der Laan door ambtelijke instanties is ontworpen om subsidieaanvragen te kunnen beoordelen. Medy van der Laan (D66) was een politieke eendagsvlieg die allang weer is gevlogen, vandaar dat ze bij de boekpresentatie niet aanwezig was. Het is een erg leuk boek, ook als het ambtelijke deel je niet interesseert.

Bergen-Binnen, 26 juli 1970. Loc 7742 "Bello" heeft jarenlang staan te verpieteren in de zeelucht. Ik fotografeerde haar op haar sokkel, toen ze nog niet was gered door de SHM.

Tilburg, 25 november 2006. De auteur poseert met het door hem geschreven boek: Elektrische locomotieven NS-serie 1100. Door drs. W.H. van den Dool sr. Uitgeverij Uquilair, 2006. ISBN 9071513564.

Tilburg, 25 november 2006. De kleinkinderen van Wim van den Dool ontvingen elk een exemplaar van het boek, onder het motto: jong geleerd, oud hopelijk nog steeds geïnteresseerd.

Tilburg, 25 november 2006. Drie 1100'en die voor de gelegenheid naar de werkplaats waren overgebracht: 1145 en 1136 van de SGB, en 1122 van de Werkgroep Loc 1501. Deze loc was door de 1501 naar Tilburg gebracht.

In juni 2004 vierde NedTrain het 160-jarig bestaan van de werkplaats Haarlem (sinds 2000 wordt daar de telefoon opgenomen met "NedTrain Refurbishment & Overhaul Haarlem"). Er verscheen bij deze gelegenheid ook een boek: "Honderdzestig jaar vakmanschap in Haarlem".

Door de redactie van dat boek was ik eerder benaderd met de vraag of ik foto's uit mijn collectie ter beschikking wilde stellen. Natuurlijk wilde ik dat, mailde ik terug. Ik hoef er geen geld voor te hebben, maar ik wil natuurlijk te zijner tijd wel graag een presentexemplaar ontvangen. Waarop de redactie van het boek op mijn website enkele foto's uitzocht die ze graag in hoge resolutie van mij ontvingen.

Toen het jubileum naderde, informeerde ik hoe het er voorstond met het boek. Nu, dat was prachtig geworden, mailde men terug, maar er werd ook bij verteld dat het boek alleen aan een aantal directeuren en relaties zou worden overhandigd. Geen presentexemplaar voor de fotograaf - overigens ook geen exemplaren voor het gewone volk op de werkvloer in Haarlem. Prettig bedrijf daar, in Haarlem!

Een brief van mij aan de directie van NedTrain, waarin ik inging op de betekenis van de uitdrukking "afspraak is afspraak", mocht ook niet baten. Wel mocht ik natuurlijk een rekening sturen naar NedTrain. Ik maakte het hele gedoe af op 200 euro, die netjes aan mij werd betaald.

Inmiddels heb ik op de vrije markt natuurlijk toch een exemplaar van het boek te pakken gekregen. Op pagina 57 van dit werkje vond ik een foto van mij van "Jules", althans een deel van de foto, op postzegelformaat. Bij geen enkele foto in het boek staat de naam van een fotograaf vermeld. En eigenlijk vind ik dat ik dit geval wel prettig...

De Alk verkoopt presentexemplaar

Sporen van verandering. Uitgave ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van de NVBS. Eindredactie G.W. de Graaf. Uitg. De Alk, 2006. ISBN 9060132831. Tweede gewijzigde druk. De eerste druk was al voordat het jubileum goed en wel was begonnen uitverkocht. Ook het presentexemplaar dat ik zou krijgen, vanwege mijn bescheiden medewerking aan het boek, was door De Alk verkocht aan iemand anders. Ik bezit dus de tweede druk, waarin ten opzichte van de eerste druk diverse slordigheden zijn hersteld.

Onderwerpen: de teloorgang van de interlokale tram in Nederland, het fotograferen van spoor- en tramwegen, gedaanteverwisseling in Gelderland, de ontwikkeling van Syntus, het spoorbedrijf in 1931, beveiliging en beheersing anno 2006, opkomst en ondergang van het NS-dienstwagenpark, goederenvervoer 1931-2006, een blik in de kaartjestrommel. Voor elk wat wils dus in dit aardige boek.

Rotterdam, 21 juni 2008. Bij het Shunter Wagenbedrijf aan de 2e Rosestraat werd het boek "Industrielocomotieven" gepresenteerd. Aan dit fraaie boek, geschreven door Henk Kolkman, heb ik vanuit mijn archief een kleine bijdrage mogen leveren. Industriespoor leidt letterlijk en figuurlijk vaak een nogal verborgen bestaan. Toen de auteur van dit boek een collega, eveneens een spoorwegliefhebber, vertelde over zijn belangstelling voor industrielocomotieven, reageerde deze alsof hij het over kinderporno had. Wie het boek doorbladert komt hier en daar uitzonderlijke gedrochten tegen, maar vaak betreft het aantrekkelijke locjes. Ook rail/wegvoertuigen, rangeerrobots en andere creaties ontbreken niet. In Nederland doen anno 2008 zo'n tweehonderd industrielocomotieven dienst. Soms in eigendom, soms gehuurd van bedrijven als Shunter.

Rotterdam, 21 juni 2008. Uitreiking van het eerste exemplaar. V.l.n.r. Henk Kolkman, Martin van Oostrom, Henk de Jager. Industrielocomotieven. Motorlocomotieven op Nederlandse raccordementen en industriesporen. Door Henk Kolkman. Uitg. Uquilair. ISBN 9071513645. Deel 41 in de boekenreeks van de NVBS.

Industrielocomotieven. Motorlocomotieven op Nederlandse raccordementen en industriesporen. Door Henk Kolkman. Uitg. Uquilair, 2008. ISBN 9071513645. Deel 41 in de boekenreeks van de NVBS.

Industriespoor blijft doorgaans verborgen achter muren, hekken en barse portiers. Voor dit boek gingen de fabriekspoorten echter open. Tussen 1950 en 1965 was het de gouden tijd van de industrietractie en werden in Nederland tien tot twintig nieuwe industrielocomotieven per jaar geleverd. In totaal zijn er meer dan 400 geweest, maar anno 2008 bezitten nog steeds enkele tientallen particuliere bedrijven samen bijna 200 locomotieven, inclusief afdankertjes van NS en DB. Alle tractievormen komen in dit boek aan bod, van rangeerpaard tot rangeerrobot.

Locomotoras diesel (IV). Door Lluís Prieto i Tur. Uitgave in de serie Monografías del ferrocarril, 2002. ISBN 8493093041.

In deel IV wordt, na een inleiding over de modernisering van de Spaanse spoorwegen, aandacht besteed aan de "Bolle Neuzen" van General Motors en aan de daarvan afgeleide serie 1900 van de RENFE.

Locomotoras diesel (VI). Door Lluís Prieto i Tur. Uitgave in de serie Monografías del ferrocarril, 2007. ISBN 8493131845.

Deel VI is gewijd aan de door Alsthom gebouwde series 1000 en 1600 van de RENFE en hun familieleden, zoals de NS-serie 2400. In dit deel staan ook enkele foto's van Rick Dijkstra en mij, met in het kleurenkatern onze namen verwisseld.

Zeer aardige boeken, voor wie het Castellaans-Spaans enigszins beheerst. Voor meer informatie zie www.monffcc.com

Die Montzenroute. Eisenbahnen zwischen Antwerpen, Lüttich, Aachen und Köln. Tekst in het Duits, Nederlands en Frans. Door Thomas Barthels e.a. Uitg, Thomas Barthels Druck-Agentur, Mönchengladbach, 2006. ISBN 3981018311.

Bijna 250 pagina's. Veel foto's, waaronder een aantal die ik in 1970 in Aachen West heb gemaakt.

Bahnen am Niederrhein. Eine Bestandsaufnahme der Eisenbahnen am Niederrhein zwischen Arnhem und Rommerskirchen, Venlo und Oberhausen. Door Thomas Barthels e.a. Uitg, Thomas Barthels Druck-Agentur, Mönchengladbach, 2007. ISBN 3981018332.

Ruim 300 pagina's. Veel foto's, waaronder enkele bijdragen van mijn hand. Uitvoerige geschiedenis van de grensoverschrijdende spoorlijnen tussen Arnhem en Venlo, tot en met de Betuweroute.

Voor informatie en bestellingen zie www.barthels.de.

NS-motorrijtuigen omBC en omC. Door Martin van Oostrom. Uitg. Uquilair 2007. ISBN 9071513602.

In de jaren twintig werden, om de dure stoomlocomotief van onrendabele nevenlijnen terug te dringen, enkele series motorrijtuigen gebouwd: de vierassige omBC's en omC's, en de twee-assige omC's. Deze motorrijtuigen vertoonden gelijkenis met het elektrische materieel 1924 (Blokkendozen). In 1937 volgde een serie van acht motorrijtuigen, afgeleid van de omBC's uit 1929 maar met een modieus stroomlijnjasje. Aan de type-aanduiding omC danken deze treinen hun bijnaam "Ome Ceesje". Aan dit boek heeft uw webmeester een bescheiden bijdrage geleverd (pagina 230).

Lees meer over de motorrijtuigen omBC en omC.

La légende des Trans-Europ-Express. Entre luxe et grande vitesse. Door Maurice Mertens en Jean-Pierre Malaspina. Uitg. Loco Revue Presse, 2007. ISBN 2903651450. Uitgebreide heruitgave van een gelijknamig boek uit 1985.

De geschiedenis van de roemruchte TEE, een initiatief uit 1953 van president-directeur Den Hollander van de NS. Ze staan er allemaal in. Dit dikke boek is een mer à boire voor de liefhebber van de TEE-treinen die de schakel vormden tussen de luxe vooroorlogse treinen en de hogesnelheidstreinen van tegenwoordig. Het boek bevat zeer veel illustraties, waaronder een achttal uit mijn TEE-archief.

High Speed in the Low Lands. Uitgave van Infraspeed, Zoetermeer, oktober 2006. Niet in de handel verkrijgbaar.

In dit boek wordt de aanleg van de HSL Zuid beschreven, bekeken door de roze bril van de aannemers BAM, Fluor, HSBC, Innisfree en Siemens. Op de eerste pagina's wordt even in de geschiedenis van de Nederlandse spoorwegen gedoken, waaronder de eerste elektrische spoorlijn (ZHESM) en de gestroomlijnde dieseltreinen uit de jaren dertig.

Een van de voor dit boek geraadpleegde bronnen is de niet geheel onbekende website www.nicospilt.com. Een presentexemplaar heb ik nooit gekregen; ik kreeg het boek toevallig in bezit toen ik op 17 maart 2008 te gast was bij UIC HIGHSPEED 2008, the 6th World Congress and Exhibition on High Speed Rail. Zie Hogesnelheidstreinen.

Bert Bolle, de vroegere eigenaar van het barometermuseum, tegenwoordig wonend in het plaatsje Denmark in Australië, heeft de afgelopen jaren gewerkt aan een boek over de familie Drost uit Amsterdam. Ook enkele families die zich met de Drosten vermengden komen aan bod. Het boek is ook interessant voor wie in de geschiedenis van Amsterdam is geïnteresseerd. Het laatste hoofdstuk gaat over het grote treinongeluk in 1918 bij Weesp, waarbij een Drost was betrokken. Aan het schrijven van dat hoofdstuk heb ik een bescheiden bijdrage kunnen leveren. Het boek is niet gedrukt; het is verschenen als prachtig vormgegeven i-book in een beperkte oplage. Voor de verzending gebruikte Bert Bolle zijn eigen postzegel. Het volledige boek is ook via internet te lezen: www.bertbolle.com/drost.

Uitgerangeerd

Uitgerangeerd?! Door Piet Slager. Een biografie over het leven van een spoorman. Beginnend bij zijn jeugd maken we een (trein)reis door een veertigjarige NS-loopbaan met veel hoogtepunten, maar ook enkele dieptepunten. Piet Slager begon als stationsassistent in Roosendaal en ontwikkelde zich vervolgens binnen de organisatie. Met levendig beschreven verhalen en anekdotes. Free Musketiers, maart 2010. ISBN 9789048410750.

De foto op het omslag is in 1970 gemaakt in Köln Eifeltor.

vorige       start       omhoog