Zuid-Limburgse Stoomtrein-Maatschappij (ZLSM)


De Miljoenenlijn loopt van Schaesberg via Kerkrade naar Simpelveld. Tegenwoordig maakt deze lijn deel uit van het net van de ZLSM. Bij Schaesberg takt ook de lijn naar Herzogenrath af. Bij Eygelshoven lagen de laatste in bedrijf zijnde kolenmijnen van Nederland: Laura (1905-1968) en Julia (1926-1974).


ZLSM, 9 juni 2001. De eerste twee foto's zijn gemaakt in Kerkrade, de laatste drie in Schin op Geul, de overige in Simpelveld. We zien onder andere stoomlocs E2 1040, B 1289 en B 1220, en gastloc 64 415 van de VSM.


 

Simpelveld, 13 december 2003. Voormalig NS-materieel dat door Zuid-Limburgse kunstenaars onder handen is genomen.


 

Simpelveld, 13 december 2003. In het museum van de ZLSM bevindt zich een model van de serie 8800. Tweede foto: Simpelveld, 9 juni 2001. Loc NS 8826, een van het Britse War Department afkomstige zadeltanklocomotief; deze loc deed bij Laura & Vereeniging dienst onder nummer 14. Deze loc is na lange tijd bij de firma Van Raak in Tilburg te hebben gestaan door de ZLSM overgenomen. Ook de SSN beschikt over een dergelijke locomotief. Klik hier voor foto's uit de tijd dat deze locs nog dienst deden bij de mijnen.


 

Simpelveld, 13 december 2003. In de kolenmijnen deden op perslucht aangedreven locomotieven dienst. Onder de grond is het niet zo'n handig idee om verbrandingsmotoren te gebruiken, terwijl bij elektrische treinen de kans bestaat dat mijngas ontploft als gevolg van vonken.


Simpelveld, 13 december 2003. Een diesellocje van de ZLSM en twee bezoekers: de treinstellen 766 en 116. Deze waren te gast tijdens een excursie van de Stichting Mat'54 Hondekop-Vier. Klik hier voor meer foto's.


Op 10 juli 2005 maakte Ricardo van Beelen deze fraaie landschapsfoto met ZLSM-loc 1220 en VSM-loc 23 071.


Kerkrade, 10 juli 2005. Een bezoek aan de ZLSM laat zich goed combineren met een bezoek aan het Industrion. Dit museum ligt direct naast station Kerkrade. Het museum geeft een zeer aardig beeld van de industriŽle ontwikkeling in Zuid-Limburg, waar de kolenmijnen een belangrijke plaats in hebben gehad. (In 2009 is het Industrion omgedoopt in Discovery Center Continium en vond ook een koerswijziging plaats.)


Schin op Geul, 10 juli 2005. Presentatie van antieke brandweerwagens uit de regio. In het station is een cafť gevestigd dat helemaal volhangt met modellen en spoorse attributen. De man achter de tap had de neiging om de klant die het laatst bij de bar kwam als eerste te helpen. Daardoor duurde het even voordat ik een pilsje in mijn handen had. Maar dat zal die typisch Limburgse gemoedelijkheid wel zijn.


Simpelveld, 10 augustus 2005. DE2 en restauratierijtuig Plan E van de ZLSM. Foto's Jan de Kroon.


Eindhoven, 2 september 2005. Loc 1220 van de ZLSM op weg naar de VSM, om deel te nemen aan "Terug naar toen". Hier tijdens het waternemen in Eindhoven. Op de schoorsteen zit een paardje gemonteerd. Dit betekent dat de loc is gereviseerd: een jaar lang blijft dat paardje er op zitten. Foto Arnold de Vries.


 

Eindhoven, 5 september 2005. ZLSM-loc 1220 op de terugweg van de VSM naar Limburg. Dat paardje op de schoorsteen intrigeerde mij, vandaar dat Arnold de Vries dat nog eens goed heeft vastgelegd.


Wijlre, 4 november 2006. Thomas-weekend bij de ZLSM. Kinderen vinden dit leuk. Foto Patrick Hinderink.


Schin op Geul, 9 juni 2001. Bij dit station splitste de lijn uit Maastricht zich in een tak naar Heerlen en een tak naar Simpelveld. Die laatste verbinding is verbroken toen de dienst naar Simpelveld werd gestaakt.


Schin op Geul, 21 januari 2007. Een lang gekoesterde wens van de ZLSM is in vervulling gegaan: de aansluiting op de hoofdspoorlijn is weer hersteld. Voortaan kunnen treinen van de ZLSM doorrijden naar Valkenburg. Deze treinen zullen vanaf Schin op Geul via het linkerspoor rijden. Het blijft natuurlijk ook mogelijk om kop te maken. Daarvoor wordt er een kort kopspoortje aangelegd, dat bereden mag worden als het witte licht onder het uitrijsein brandt. Foto Marc van der Linden.


Schin op Geul, sporensituatie voor en na 21 januari 2007. De oorspronkelijke situatie, toen de spoorlijn naar Simpelveld nog door NS werd gebruikt, is in de bovenste tekening aangegeven. Met dank aan Joost Notenboom, Seinwezen ZLSM.


Bij de ZLSM beschikt men over een volledig functionerend seinstelsel, dat op rijdagen wordt bediend vanuit verschillende seinhuizen. Wanneer de seinhuizen niet zijn bediend en er toch treinen moeten rijden, dan wordt er gewerkt met baanpenningen. Alleen de machinist die zo'n penning in zijn bezit heeft, mag over het op de penning vermelde baanvak rijden. Bij de ZLSM zijn drie baanpenningen aanwezig, voor elk baanvak ťťn. Foto en informatie Joost Notenboom, Seinwezen ZLSM. Zie ook het thema Enkelspoorbeveiliging.


Simpelveld, 17 augustus 2008. Een O&K-locje, eigendom van het Industrion.


Amersfoort, circa 1947. Loc 4002 met een trein richting Zwolle. Links staat een loc van dezelfde serie met een trein richting Apeldoorn. Deze locs zijn tijdens de oorlog in Zweden besteld, net als een serie goederentreinlocs (NS 4700). Dankzij deze series kunnen de Zweedse locs van de ZLSM historisch verantwoord worden genoemd. Foto Theo Wisman, collectie Nico Spilt. Deze foto heeft als voorbeeld gediend voor een door Eric MochŤl gemaakt schilderij.


Trollhšttan (Zweden), 6 juli 2008. Loc 1320 bij de fabriek waar dit zusje van ZLSM 1220 is gebouwd. Foto Bert Feenstra.


Simpelveld, 30 juni 2012. De SSN was met twee locomotieven present op de Stoomtreindagen van de ZLSM. Loc 8811 was weer even terug in de streek waar ze lang actief is geweest. Foto's Wout van Dam.


ZLSM neemt Pullmanrijtuig WSP 4129 weer in dienst

Onder een prachtige voorjaarszon, werd op maandag 1 april het compleet gerestaureerde Pullmanrijtuig WSP 4129, door de Zuid-Limburgse Stoomtrein Maatschappij in Simpelveld officieel weer in gebruik genomen.

Historie
Het rijtuig stamt uit 1927 en werd gebouwd in Birmingham (GB). De eerste jaren van haar leven werd deze Wagon Salon Pullman (WSP) ingezet in diverse internationale treinen van de Compagnie Internationale des Wagons-Lits op het vasteland van Europa. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het rijtuig veiliggesteld, om daarna weer onbeschadigd ingezet te kunnen worden. In februari 1956 liep het rijtuig door een binnenbrand schade op en werd het buiten dienst gesteld.

Begin jaren 60 begon het Pullmanrijtuig aan een tweede leven bij de Staatsmijnen (DSM). Hier werd het rijtuig, na een verbouwing, vanaf mei 1962 ingezet als excursierijtuig op het mijnspoornet in Zuid-Limburg. Veel VIPís maakten vanaf dat moment een rit in het pluche van de WSP 4129, waaronder prinses Irene en koningin Juliana. Nadat het mijnspoornet werd opgeheven zette DSM het rijtuig nog sporadisch in voor promotionele doeleinden. In 1989 was het te zien tijdens de manifestatie NS-150 in Utrecht. Nadat in 1995 de Stichting ZLSM werd opgericht gaf DSM het rijtuig in bruikleen aan de museumspoorlijn. Hier werd het voor bijzondere gelegenheden, zowel door DSM als ZLSM gebruikt. In 2002 besloot DSM het rijtuig, in het kader van het eeuwfeest van DSM, te schenken aan de Stichting ZLSM.

Simpelveld, 1 april 2013. Pullmanrijtuig 4129. Foto's Jasper Kroese (ZLSM).

Restauratie
Na een intensieve restauratie, waarbij alle historische en originele elementen aan het rijtuig weer in ere zijn hersteld, kan het Pullmanrijtuig WSP 4129, aan haar derde leven beginnen. Op 1 april 2013 werd het rijtuig onder grote belangstelling, waaronder alle partijen die bij de renovatie betrokken waren, weer in gebruik genomen. Na de plechtigheden werden de genodigden uitgenodigd om plaats te nemen in het rijtuig. Stoomlocomotief E2 1040 werd aangekoppeld, waarna het rijtuig haar eerste officiŽle rit na restauratie over ZLSM-sporen mocht afleggen.

Gedenkboek
Ter gelegenheid van de restauratie en indienststelling van de WSP 4129 is een uniek gedenkboek uitgegeven, dat naast een collectie prachtig beeldmateriaal de complete geschiedenis van het rijtuig beschrijft. Dit gedenkboek kost Ä 7,50 en is verkrijgbaar in het souvenirwinkeltje van station Simpelveld of te bestellen via de webshop www.miljoenenlijnshop.nl (excl. verzendkosten).

Bron: persbericht ZLSM


Schin op Geul, 4 september 2013. Loc E2 1040 van de ZLSM op weg van Valkenburg naar Simpelveld.


Simpelveld, 4 september 2013. Incognito een bezoek brengen aan de ZLSM blijkt lastig. Uw webmaster werd tijdens het maken van een interessante foto gespot door Charlie Langenfeld.


Reddingsplan ZLSM

De provincie wil de eigendommen van de Zuid-Limburgse stoomtreinmaatschappij definitief overnemen. Ook wordt er een onderhoudsfonds ingesteld. Tot 2018 wil de provincie daar 3,5 miljoen euro voor uittrekken. Eerder was er nog sprake van 10,5 miljoen. Maar het provinciebestuur wil nu kijken of het resterende bedrag op een andere manier kan worden gevonden; bijvoorbeeld via Europese subsidies. In november neemt het Limburgse Parlement een besluit over het voorstel. De vier gemeenten langs de spoorlijn dragen 1,5 miljoen euro bij.

De ZLSM heeft al jarenlang financiŽle problemen. Door de overname van het vastgoed en het instellen van een onderhoudsfonds is er zicht op een duurzame exploitatie. Ook omdat de ZLSM zelf een plan heeft gemaakt om het bedrijfsresultaat te verbeteren. Volgens CDA-gedeputeerde Patrick van der Broeck ligt er nu een goed plan op tafel dat veel vertrouwen geeft. Van der Broeck vindt dat de ZLSM behoort tot het 'DNA van toeristisch Zuid-Limburg'.

Bron: www.l1.nl (september 2013)


D66 stemt tegen het reddingsplan van de ZLSM

De toekomst van de Zuid-Limburgse Stoomtreinmaatschappij is voorlopig veiliggesteld. Het Limburgs Parlement heeft besloten de eigendommen van de ZLSM over te nemen. Het gaat dan om bijvoorbeeld het spoor, de overwegen en de gebouwen. Voor het onderhoud daarvan trekt het Limburgs Parlement de komende jaren 3,5 miljoen euro uit. De gemeenten langs de toeristische route van het Miljoenenlijntje dragen samen 1,5 miljoen euro bij. Dat zijn Valkenburg, Simpelveld, Kerkrade en Gulpen-Wittem. De ZLSM heeft zelf ook een uitgewerkt plan opgesteld voor meer eigen inkomsten, meer bezoekers en een betere promotie. De laatste jaren kwam de ZLSM keer op keer in financiŽle problemen en moest ze een beroep doen op de provincie. Met de nu gekozen oplossing moet dat voorbij zijn.

Bron: www.l1.nl, 15 november 2013. De enige partij die tegen het reddingsplan heeft gestemd was D66.



Een stoomtrein voor de miljoenenlijn. Uitgave ter gelegenheid van de heropening van het Miljoenenlijntje door Pieter van Vollenhoven op 8 september 1995.


De Miljoenenlijn 75 jaar. Van zorgenkind tot toeristische parel. Een documentaire in woord en beeld door Michel Dreuw. Uitgegeven door de ZLSM, Simpelveld, juni 2009.

Op 15 juni 1934 werd de spoorlijn tussen Simpelveld en Schaesberg in gebruik genomen. Deze lijn was in eerste instantie alleen voor goederen- en kolenvervoer bedoeld. Het traject van ruim 12 kilometer kreeg door de hoge aanlegkosten (meer dan een miljoen gulden per kilometer) al snel de bijnaam Ďhet miljoenenlijntjeí. Tegenwoordig maakt dit traject deel uit van de door de ZLSM geŽxploiteerde museumlijn. Dit boek verscheen ter gelegenheid van het 75-jarige bestaan van de Miljoenenlijn.


150 jaar Aken-Maastricht, een spoorgeschiedenis. Door Michel Dreuw e.a. Uitgegeven door de ZLSM in 2003.

Op 20 oktober 1853 werd de spoorlijn Maastricht-Aken geopend. Dit was de eerste grensoverschrijdende spoorverbinding in Nederland. Tegelijk werd station Valkenburg in gebruik genomen, het oudste nog bestaande station van Nederland.

In 1992 reed de laatste trein bij Simpelveld de grens over. Tegenwoordig is een deel van deze lijn in gebruik bij de de Zuid-Limburgse Stoomtrein-Maatschappij. Dit boek beschrijft de geschiedenis van de spoorlijn en het ontstaan van de ZLSM, en neemt ook een kijkje in de toekomst.



Zie ook:

Website:




vorige       start       omhoog